Baharat yemeğin tadını küçük bir dokunuşla değiştirebilir. Ama bayatlamış, kokusunu kaybetmiş ya da yanlış saklanmış baharat yemeğe beklenen lezzeti vermez. Hatta bazen yemeği olduğundan daha ağır bile gösterebilir.
Bu yüzden baharat seçerken sadece adına değil, kokusuna, rengine ve kullanım amacına da bakmak gerekir.
Kokusuna Bakın
Baharatın en önemli işareti kokusudur. Kapağını açtığınızda hiçbir koku gelmiyorsa baharat büyük ihtimalle etkisini kaybetmiştir.
Özellikle nane, kekik, kimyon, karabiber ve tarçın gibi baharatlarda koku hemen fark edilir. Koku zayıfsa yemeğe de zayıf tat verir.
Rengi Çok Solmuş Olmasın
Baharat zamanla rengini kaybeder. Toz kırmızı biber, pul biber, zerdeçal ve köri gibi baharatlarda renk daha belirgindir. Çok soluk veya mat görünüyorsa uzun süre beklemiş olabilir.
Renk tek başına yeterli ölçü değil ama koku ile birlikte fikir verir.
Az Miktarda Almak Daha Mantıklı
Çok sık kullanmadığınız baharatları büyük paket almak iyi fikir değildir. Dolapta bekledikçe kokusu azalır. Küçük miktarda almak daha taze kullanmanızı sağlar.
- Sık kullanılan baharatlar biraz daha büyük alınabilir.
- Nadir kullanılanlar küçük alınmalı.
- Yeni denenen baharatlar önce az miktarda alınmalı.
Tane mi Toz mu?
Tane baharatlar genelde aromasını daha uzun korur. Tane karabiber, tane kimyon, tane kişniş gibi baharatlar öğütüldüğünde kokusu daha canlı olur.
Toz baharatlar ise pratiktir ama daha hızlı bayatlayabilir. Günlük kullanım için toz baharat kolaylık sağlar, ama çok aromalı sonuç istiyorsanız bazı baharatları tane almak daha iyi olabilir.
Karışım Baharatlara Dikkat
Hazır baharat karışımları pratik olur ama içeriğine bakmak gerekir. Bazılarında tuz oranı yüksek olabilir. Bu durumda yemeğe ayrıca tuz eklerken dikkat etmek gerekir.
Ayrıca her karışım her yemeğe uymaz. Tavuk baharatını sebze yemeğine koymak bazen iyi sonuç verir, bazen de yemeğin tadını gereksiz değiştirir.
Saklama Şekli de Önemli
Baharatı iyi seçmek kadar iyi saklamak da önemlidir. Işık, nem ve sıcaklık baharatın kokusunu azaltır. Ocak yanında duran baharatlar daha hızlı etkisini kaybedebilir.
Cam kavanoz, kapalı kapak ve serin bir dolap çoğu baharat için yeterlidir.
Son Kullanma Tarihine Bakılır mı?
Bakılır ama sadece tarihe güvenmek yetmez. Tarihi geçmemiş bir baharat da yanlış saklandıysa kokusunu kaybetmiş olabilir. Koku, renk ve yapı birlikte değerlendirilmelidir.
Ev İçin Pratik Liste
Her baharatı almak zorunda değilsiniz. Ev mutfağı için başlangıçta kimyon, karabiber, pul biber, kekik, nane, toz kırmızı biber, tarçın ve sumak çoğu tarifte iş görür.
Zamanla yaptığınız yemeklere göre zerdeçal, köri, kişniş, biberiye veya muskat gibi baharatlar eklenebilir.
Kısa Not
İyi baharat çok bağırmaz, yemeği tamamlar. Seçerken taze kokmasına, fazla beklememiş olmasına ve gerçekten kullanacağınız bir baharat olmasına dikkat etmek yeterlidir.